منابع آب در تونس

آب های سطحی

تونس یکی از خشک ترین کشورهای آفریقایی است و با محدودیت منابع آب مشخص می شود. میانگین بارندگی سالانه از کمتر از 100 میلی متر در سال (میلی متر در سال) در جنوب تا 1500 میلی متر در سال در شمال غرب متغیر است. مجموع منابع آب سطحی 2،700 میلیون متر مکعب (MCM) است و بین حوضه های بزرگ کشور به شرح زیر توزیع شده است:

شمال حدود 26 of از مساحت کل کشور را پوشش می دهد ، آبهای سطحی منظم و مهمی را که در 2،190 MCM از حوضه های اصلی رودخانه Medjerda (1000 MCM/سال) ، شمال شمالی (585 MCM/سال) ، Ichkeul ارزیابی شده است ، تامین می کند. و Bizerte (375 MCM در سال) و Cap Bon و Meliane (230 MCM در سال). این حوضه ها 81 درصد از کل پتانسیل آبهای سطحی کشور را تشکیل می دهند.

این مرکز همان منطقه شمال را پوشش می دهد و منابع آب نامنظم سطحی 320 میلیون متر مکعب در سال از رودخانه های حوضه نبنا ، مارگوئیل ، زیرود و همچنین ساحل سوس و اسفاکس را تأمین می کند.


این منابع 12 درصد از کل پتانسیل آبهای سطحی کشور را تشکیل می دهند.

جنوب ، که حدود 62 درصد از مساحت کل کشور را در بر می گیرد ، فقیرترین منطقه از نظر آبهای سطحی است و تنها منابع بسیار نامنظم دارد. این منطقه 190 MCM/Yr یا 7٪ از کل پتانسیل آبهای سطحی کشور را از چاتس و حوضه جفارا تأمین می کند.

منابع آب سطحی نیز به دلیل بی نظمی بارندگی بین ماه ها و سال ها محدود شده است. علاوه بر این ، منابع آب سطحی دارای تنوع بین سالیانه بسیار بالایی هستند ، با حداقل 780 MCM/سال ، همانطور که در 1993-1994 مشاهده شد ، و حداکثر 11000 MCM/سال ، همانطور که در 1969-1970 مشاهده شد.
آبهای زیرزمینی

منابع آب زیرزمینی در تونس با هر دو سفره آب کم عمق و عمیق ، از جمله منابع تجدیدپذیر و ضعیف تجدیدپذیر یا فسیلی همراه است. مجموع ذخایر قابل بهره برداری تقریباً 2100 MCM برآورد شده است که به طور پراکنده در سراسر کشور توزیع شده است. این منابع شامل 1،486 MCM از منابع تجدیدپذیر است که حدود 69.6 of از کل پتانسیل آب زیرزمینی و 650 MCM از منابع تجدیدپذیر ضعیف را شامل می شود که عمدتاً در جنوب یافت می شود و 30.4 of از کل پتانسیل آبهای زیرزمینی را نشان می دهد.

منابع تجدیدپذیر آبهای زیرزمینی 55 درصد در شمال کشور ، 30 درصد در مرکز و 15 درصد در جنوب از کل منابع آب تجدید پذیر زیرزمینی در دسترس هستند. با این حال ، سفره های آبخیز عمیق در جنوب با پتانسیل 58 more و تا حدی در مرکز و شمال ، به ترتیب با 24 and و 18 available در دسترس هستند.


اگرچه منابع آب زیرزمینی در جنوب مهم هستند ، اما استفاده از آنها محدود است ، عمدتا به دلیل کیفیت پایین آب.

بسیج و توسعه منابع آب زیرزمینی طی دهه های گذشته تقریباً در حد منابع موجود تسریع شده است. در عین حال ، میزان برداشت آب زیرزمینی در بسیاری از سفره های آب زیرزمینی پایدار نیست (Cap Bon در شمال ، منطقه مرکزی ، Kebili در جنوب). این مشکل با یک چارچوب ناسازگار نهادی برای اطمینان از پایداری استفاده از آبهای زیرزمینی و حفاری غیر مجاز برای بهره برداری از آبخوان تشدید می شود.
منابع آب غیر متعارف

استفاده از منابع آب غیر متعارف ، از جمله آب شیرین شده و فاضلاب ، به صرفه جویی در منابع محدود متعارف کمک می کند و می تواند نقش مهمی در برآوردن نیازهای رو به رشد آب ایفا کند.

نمک زدایی

تونس با محدودیت منابع آب و انرژی ، نمک زدایی را به عنوان راهی برای برطرف کردن فاصله بین عرضه و تقاضای آب در چارچوب مدیریت یکپارچه منابع آب در نظر می گیرد ، نه راه حلی برای رفع کمبود آب. حدود 110 کارخانه آب شیرین کن عمدتا برای تامین آب خانگی ساخته شده است و حدود 200،000 متر مکعب در روز (متر مکعب در روز) ظرفیت دارد. [13] نمک زدایی به تدریج معرفی شد ، حتی اگر تنها جایگزین ممکن برای تولید آب شیرین برای مصارف خانگی باشد. هزینه آن هنوز بالاست ، عمدتا به دلیل سرمایه گذاری اولیه مورد نیاز و هزینه های بعدی عملیات و نگهداری.
استفاده مجدد از آب

استفاده مجدد از آب مجدداً از سال 1990 بخشی جدایی ناپذیر از استراتژی ملی منابع آب بوده است. در اوایل دهه 2000 ، وزارت کشاورزی ، منابع آب و شیلات یک استراتژی ملی برای استفاده مجدد از فاضلاب ایجاد کرد تا استفاده مجدد از آن برای آبیاری کشاورزی و سایر اهداف را ترویج دهد. در سال 2017 حدود 260 میلیون متر مکعب آب تصفیه شد که 7 درصد از حجم کل اختصاص یافته به آبیاری و 5 درصد از منابع آب موجود را شامل می شود. تصفیه خانه های اصلی فاضلاب در امتداد ساحل واقع شده اند تا از استراحتگاه های ساحلی محافظت کرده و از آلودگی دریاهای دریایی جلوگیری کنند. حدود 50 درصد فاضلاب تصفیه شده در پایتخت تونس و حومه آن تولید می شود. در حال حاضر ، 119 تصفیه خانه در حال فعالیت است: 110 تصفیه فاضلاب شهری ، 9 فاضلاب صنعتی و 8 فاضلاب روستایی. آنها از نظر بیولوژیکی تا مرحله درمان ثانویه عمل می کنند و مقدار زیادی انرژی مصرف می کنند. در حال حاضر ، هیچ درمان دیگری به دلیل محدودیت های اقتصادی انجام نمی شود.
بیش از 75 درصد فاضلاب تصفیه شده هنوز مورد استفاده مجدد قرار نگرفته و به عنوان بخشی از چرخه هیدرولوژیکی و همچنین فاضلاب جوامع غیر متصل به شبکه فاضلاب به محیط زیست تخلیه می شود. با افزایش شهرنشینی و افزایش تلاش ها برای حفظ محیط زیست ، حجم فاضلاب تصفیه شده همچنان افزایش می یابد. این حجم حدود 10 of از منابع آب زیرزمینی موجود را تشکیل می دهد و می تواند برای شارژ برخی از سفره های آب زیرزمینی در مناطق آبیاری که اضافه برداشت آبهای زیرزمینی باعث نفوذ آب شور در سفره های آبهای ساحلی می شود ، مورد استفاده قرار گیرد.
در دسترس بودن کل آب و سرانه در دسترس بودن

منابع بالقوه آب معمولی برای کل کشور 4800 میلیون مکعب در سال برآورد شده است که شامل میانگین 2700 میلیون متر مکعب در سال آب سطحی و 2100 میلیون متر مکعب در سال آب زیرزمینی است. تنوع این منابع در چند دهه گذشته آشکار است ، با حداکثر حجم بالقوه آب سطحی 11 میلیارد متر مکعب (BCM) در سالهای 1969-70 و حداقل 780 MCM در سالهای 1993-94. انتظار می رود که این منابع به دلیل افزایش روز افزون حوادث شدید آب و هوایی ، که می تواند بر وضعیت اجتماعی و اقتصادی مردم تأثیر منفی بگذارد ، بین سالهای آینده متغیرتر و کمتر قابل پیش بینی شود.

علیرغم افزایش اندک سرانه منابع آب در دهه گذشته ، میزان دسترسی کل کاهش یافته است. کل سرانه در دسترس بودن 450 متر مکعب در سال 1995 تخمین زده شد و در سال 1998 به 433 متر مکعب کاهش یافته بود. در سال 1999 ، با اکتشاف و بهره برداری از منابع جدید آبهای عمیق ، میزان دسترسی به 444 متر مکعب افزایش یافت ، اما در سال 2004 دوباره به 426 متر مکعب کاهش یافت. به عبارت دیگر ، سرانه دسترسی حدود 5 درصد در طول یک دهه کاهش یافته است. انتظار می رود که روند نزولی خود را ادامه دهد و در سال 2030 به 359 متر مکعب در سال/سال برسد.